Broncodebeheer
Onder broncodebeheer vallen alle werkzaamheden en activiteiten die horen bij het veilig en up-to-date houden van een open source applicatie, het onderhouden van de documentatie en het zorg dragen voor een gezond open source ecosysteem rondom het product.
Broncodebeheer is geïntroduceerd om na de realisatie van een open source applicatie - vaak middels een project met een start- en einddatum - bovenstaande activiteiten te kunnen voortzetten. Het broncodebeheer wordt uitgevoerd door een broncodebeheerder - en Maykin is dat voor vrijwel alle componenten die zij initieel heeft ontwikkeld.
Terminologie
Broncodebeheer wordt ook wel “instandhouding” genoemd. Kort samengevat is “instandhouding” het veilig en up-to-date houden van software. Bij open source software staat echter niet één partij aan het roer maar een community en kan iedereen - ook niet betalende klanten - de software gebruiken. Deze openheid en manier van werken, vergt bovenop instandhouding extra werk. Om deze reden is “broncodebeheer” als term geïntroduceerd. We horen echter ook steeds vaker "codebase stewardship" of "product stewardship", wat de lading dekt.
Oproep vanuit de gemeenten
Er zijn een aantal gemeenten die flink hebben geïnvesteerd in de ontwikkeling van componenten die volgens Common Ground principes zijn gerealiseerd, waaronder de gemeenten Utrecht, Den Haag en Rotterdam. Ze hebben echt tot doel gesteld om de componenten bruikbaar te maken voor alle gemeenten. Het enige dat ze ervoor terugvragen is dat ze niet ook het broncodebeheer zelfstandig moeten dragen.
Daarom hebben ze onderstaande oproep gedaan, die ook is terug te vinden in de technische repositories van de componenten:
Duurzaam beheer
Deze software is open source en vrij te gebruiken binnen de voorwaarden van de EUPL. Veilig en betrouwbaar productiegebruik vraagt echter om structureel beheer, waaronder beveiligingsupdates, dependency- en releasebeheer, kwaliteitsbewaking en het verwerken van kwetsbaarheden. Ook het onderhouden van publieke functies rondom het open source product vraagt om structurele inzet.
Publieke code vraagt om publieke verantwoordelijkheid.
De Stakeholders verwachten van publieke organisaties, die deze software in productie gebruiken, een financiele bijdrage leveren aan de gezamenlijke instandhouding.
Lees meer over de beheerorganisatie, bijdragen en verantwoordelijkheden in [governance document - dat per component kan verschillen].
In de governance wordt verwezen naar het "broncodebeheermodel", dat we hieronder uitleggen.
Het model
Het doel van het broncodebeheer model is om alle (overheids)gebruikers financieel te laten bijdragen aan het veilig en up-to-date houden van open source software. Het bedrag voor broncodebeheer wordt jaarlijks vastgesteld, en naar draagkracht verdeeld over de gebruikers die bijdragen. Hoe meer gebruikers dus bijdragen, hoe goedkoper het per gebruiker wordt.
De exacte bedragen, werkzaamheden en concept overeenkomsten staan allemaal op de website die hiervoor is opgezet: broncodebeheer.
Het idee is dat leveranciers een aparte overeenkomst of offerteregel opnemen om broncodebeheer te rekenen aan hun klanten, en deze kosten als bijdrage overmaken aan de broncodebeheerder. Een gemeente kan ook direct met de broncodebeheerder een overeenkomst afsluiten als dat gewenst is.
Maykin heeft deze bedragen in al haar overeenkomsten sinds 1 januari 2026 opgenomen. Er wordt over deze inkomsten en uitgaven, verantwoording afgelegd zoals beschreven in het governance model (verschilt per component), maar in het algemeen is dat een stuurgroep van actieve gemeenten.
Hoewel de inkomsten nu via Maykin verlopen, wordt er gewerkt aan een administratiekantoor-constructie zodat deze financiële stroom niet via Maykin verloopt.